Transformatör Yağı Gazı (TOGA) Analizi
Elektrik enerji sistemlerinin kalbi olan güç trafolarının güvenli ve uzun ömürlü çalışması, düzenli bakım ve doğru analiz yöntemleriyle mümkündür. Bu noktada TOGA (Transformatör Yağı Gazı Analizi), trafoların iç durumunu tahribatsız şekilde izlemeyi sağlayan en kritik testlerden biridir.
TOGA (Transformatör Yağı Gazı) Analizi Nedir ?
ASTM D3612 Metodu ile Trafo Yağı Gaz Analizörleri
Bu yazımızda TOGA analizinin ne olduğu, ASTM D3612 standardı, kullanılan analiz yöntemleri ve GC-FID & TCD dedektörlü trafo yağı gaz analizörleri hakkında hem teknik hem de satın alma sürecine yardımcı olacak detaylı bilgiler bulacaksınız.
TOGA (Trafo Yağı Gazı Analizi) Nedir ?
TOGA, trafonun yalıtım yağı içerisinde çözünmüş halde bulunan gazların ölçülmesi ve yorumlanması esasına dayanır. Trafonun normal veya arızalı çalışma koşullarında yağ içerisinde farklı gazlar oluşur.
Ölçülen başlıca gazlar şunlardır:
Hidrojen (H₂)
Metan (CH₄)
Etan (C₂H₆)
Etilen (C₂H₄)
Asetilen (C₂H₂)
Karbon Monoksit (CO)
Karbon Dioksit (CO₂)
Bu gazların miktarları ve oranları sayesinde;
Kısmi deşarj,
Düşük / yüksek sıcaklık arızaları,
Ark oluşumu,
Kağıt izolasyon bozulmaları
gibi kritik arızalar erken safhada tespit edilebilir.
ASTM D3612, trafo yağında çözünmüş gazların gaz kromatografisi (GC) yöntemiyle analiz edilmesini tanımlayan uluslararası bir standarttır. Bu standart, TOGA analizlerinde yüksek doğruluk, tekrarlanabilirlik ve karşılaştırılabilir sonuçlar sağlar.
ASTM D3612 standardı, gazların yağdan ayrıştırılması için üç farklı yöntemi tanımlar:
🔹 ASTM D3612 – Metot A (Vakum Ekstraksiyon)
Yağ numunesi vakum altında tutulur.
Yağ içerisindeki çözünmüş gazlar ayrıştırılır.
Yüksek hassasiyet gerektiren uygulamalarda tercih edilir.
Referans laboratuvar analizleri için uygundur.
🔹 ASTM D3612 – Metot B (Striping / Taşıyıcı Gaz Yöntemi)
Taşıyıcı bir gaz (genellikle helyum) yağ içerisinden geçirilir.
Gazlar yağdan sürüklenerek GC sistemine gönderilir.
Otomatik sistemlere entegrasyonu kolaydır.
Rutin ve hızlı analizler için idealdir.
🔹 ASTM D3612 – Metot C (Headspace Yöntemi)
Yağ numunesi kapalı bir vial içinde ısıtılır.
Üst fazda (headspace) biriken gazlar analiz edilir.
Pratik ve hızlıdır.
Online veya yarı otomatik sistemlerde yaygın olarak kullanılır.
GC-FID & TCD Dedektörlü TOGA Analiz Sistemleri
ASTM D3612 standardına uygun TOGA analizlerinde Gaz Kromatografisi (GC) sistemi temel bileşendir. En güvenilir ve yaygın kullanılan konfigürasyon ise FID + TCD dedektörlü sistemlerdir.
🔬 TCD (Thermal Conductivity Detector)
Hidrojen (H₂), Oksijen (O₂), Azot (N₂), CO ve CO₂ gibi gazların ölçümünde kullanılır.
Evrensel dedektördür.
Düşük bakım maliyeti sunar.
🔬 FID (Flame Ionization Detector)
Hidrokarbon gazlar (CH₄, C₂H₆, C₂H₄, C₂H₂) için yüksek hassasiyet sağlar.
Çok düşük konsantrasyonları bile algılar.
TOGA analizlerinde kritik öneme sahiptir.
👉 FID ve TCD dedektörlerin birlikte kullanılması, ASTM D3612 kapsamında tüm gazların tek sistemle, yüksek doğrulukta analiz edilmesini sağlar.
Neden GC Tabanlı TOGA Analizörü Tercih Etmelisiniz?
✔ ASTM D3612 standardına tam uyum
✔ Yüksek hassasiyet ve tekrarlanabilir sonuçlar
✔ Erken arıza tespiti ile bakım maliyetlerinin düşürülmesi
✔ Trafo ömrünün uzatılması
✔ Elektrik kesintisi ve büyük hasar riskinin azaltılması
Laboratuvarlar, enerji üretim ve dağıtım şirketleri, bakım-onarım firmaları için GC-FID & TCD dedektörlü TOGA sistemleri, uzun vadede en güvenilir yatırımdır.
Eğer siz de;
ASTM D3612 standardına uygun,
FID ve TCD dedektörlü,
Güvenilir, hassas ve uzun ömürlü bir Trafo Yağı Gaz Analizörü (TOGA) arıyorsanız,
laboratuvarınıza ve saha ihtiyaçlarınıza uygun çözümlerle size destek olabiliriz.
👉 Doğru analiz, doğru cihazla başlar.
👉 TOGA analiz sistemleri hakkında detaylı teknik bilgi ve teklif almak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.
